{"id":184,"date":"2020-02-02T21:12:17","date_gmt":"2020-02-02T20:12:17","guid":{"rendered":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/?page_id=184"},"modified":"2021-05-04T12:50:44","modified_gmt":"2021-05-04T10:50:44","slug":"benedykt-chmielowski","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/biogramy\/benedykt-chmielowski\/","title":{"rendered":"Benedykt Chmielowski (1700-1763)"},"content":{"rendered":"\n<h2><strong>Ten katolicki duchowny do historii przeszed\u0142 jako autor <em>Nowych Aten<\/em>, jednej z pierwszych polskich encyklopedii powszechnych.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Joachim Benedykt Chmielowski urodzi\u0142 si\u0119 w 1700 roku na obszarze diecezji \u0142uckiej. Od 1715 roku ucz\u0119szcza\u0142 do szk\u00f3\u0142 jezuickich we Lwowie, gdzie siedem lat p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 przyj\u0119ty do seminarium katedralnego. Od 1725 roku by\u0142 proboszczem w Firlejowie pod Rohatynem, za\u015b w latach 50. XVIII wieku w Podkamieniu. Przez wiele lat pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dziekana rohaty\u0144skiego, a w 1761 roku zosta\u0142 mianowany kanonikiem katedralnym kijowskim.<\/p>\n\n\n\n<p>W latach 1745-1746 roku Chmielowski opublikowa\u0142 we Lwowie swoje najs\u0142ynniejsze dzie\u0142o: dwutomow\u0105 encyklopedi\u0119 powszechn\u0105 pt. <em>Nowe Ateny, albo Akademja wszelkiej scjencyi pe\u0142na, na r\u00f3\u017cne tytu\u0142y, jak na classes podzielona: m\u0105drym dla memorja\u0142u, idjotom dla nauki, politykom dla praktyki, melancholikom dla rozrywki erygowana<\/em> <em>(&#8230;)<\/em>. Wydanie drugie, uzupe\u0142nione i rozszerzone, ukaza\u0142o si\u0119 w czterech tomach w latach 1754-1756. Cho\u0107 zawiera ono wiele przestarza\u0142ych, nawet jak na \u00f3wczesne czasy, i nieprawdziwych (cz\u0119sto wr\u0119cz fantastycznych) informacji, <em>Nowe Ateny <\/em>stanowi\u0105 istotne osi\u0105gni\u0119cie epoki baroku i zr\u0119cznie sporz\u0105dzon\u0105 kompilacj\u0119. Uznawane s\u0105 obecnie r\u00f3wnie\u017c za wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o historyczne. W\u015br\u00f3d ponad 100 uczonych, z kt\u00f3rych prac korzysta\u0142 autor, znalaz\u0142 si\u0119 m.in. Jan Jonston (1603-1675).<\/p>\n\n\n\n<p>Duchowny by\u0142 r\u00f3wnie\u017c autorem m.in. popularnego, wielokrotnie przedrukowywanego, modlitewnika <em>Bieg roku ca\u0142ego (&#8230;) <\/em>(Lw\u00f3w 1728) i herbarza <em>Zbi\u00f3r kr\u00f3tki herb\u00f3w polskich oraz ws\u0142awionych cnot\u0105 i naukami Polak\u00f3w<\/em> (Warszawa 1763). Benedykt Chmielowski zmar\u0142 w 1763 roku w Firlejowie, gdzie zosta\u0142 pochowany.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-1 is-cropped\"><ul data-carousel-extra='{\"blog_id\":1,\"permalink\":\"https:\\\/\\\/laboratorium.al.uw.edu.pl\\\/bestiariusz\\\/biogramy\\\/benedykt-chmielowski\\\/\"}' class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img data-attachment-id=\"316\" data-permalink=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/biogramy\/benedykt-chmielowski\/nowe-ateny\/\" data-orig-file=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/nowe-ateny.jpg\" data-orig-size=\"1668,2187\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;1581289434&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"Benedykt Chmielowski, &#8222;Nowe Ateny albo Akademia Wszelkiey Scyencyi Pe\u0142na (&#8230;)&#8221;, Lw\u00f3w 1745.\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/nowe-ateny.jpg\" data-large-file=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/nowe-ateny.jpg\" loading=\"lazy\" width=\"1668\" height=\"2187\" src=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/nowe-ateny.jpg?w=781\" alt=\"\" data-id=\"316\" class=\"wp-image-316\" \/><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>Nowe Ateny albo Akademia Wszelkiey Scyencyi Pe\u0142na\u2026<\/em>, Lw\u00f3w 1745.<\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Bibliografia:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\"><li>Wincenty Ogrodzi\u0144ski, <em>Chmielowski Joachim Benedykt<\/em>, w: Polski S\u0142ownik Biograficzny, t. 3, Polska Akademia Umiej\u0119tno\u015bci, Krak\u00f3w 1937, s. 341-342.<\/li><li>Wojciech Paszy\u0144ski, <em>Czarna legenda Nowych Aten Benedykta Chmielowskiego i pr\u00f3by jej przezwyci\u0119\u017cenia<\/em>, w: \u201eZeszyty naukowe Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Prace Historyczne\u201d, t. 141, z. 1 (2014), s. 37\u201359.<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Autor:<\/strong><br>Mateusz B\u0119dkowski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ten katolicki duchowny do historii przeszed\u0142 jako autor Nowych Aten, jednej z pierwszych polskich encyklopedii powszechnych. Joachim Benedykt Chmielowski urodzi\u0142 si\u0119 w 1700 roku na obszarze diecezji \u0142uckiej. Od 1715 roku ucz\u0119szcza\u0142 do szk\u00f3\u0142 jezuickich we Lwowie, gdzie siedem lat p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 przyj\u0119ty do seminarium katedralnego. Od 1725 roku by\u0142 proboszczem w Firlejowie pod Rohatynem,&#8230; <\/p>\n<div class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/biogramy\/benedykt-chmielowski\/\">Read More<\/a><\/div>\n","protected":false},"author":178586772,"featured_media":316,"parent":143,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","advanced_seo_description":"","spay_email":"","_starter_page_template":""},"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/PbCgRD-2Y","amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/184"}],"collection":[{"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/178586772"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=184"}],"version-history":[{"count":22,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/184\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":718,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/184\/revisions\/718"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/143"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/316"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/laboratorium.al.uw.edu.pl\/bestiariusz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=184"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}